Menopauza

W tradycyjnej medycynie chińskiej (TCM), menopauza jest postrzegana jako naturalny etap w życiu kobiety

Jest ściśle związana z cyklami energetycznymi i harmonią między yin i yang. Według chińskiej teorii zdrowia i długowieczności, kobiece życie przebiega zgodnie z siedmioletnimi cyklami. Każdy z tych cykli odpowiada za kluczowe zmiany w ciele, umyśle i energii kobiety, a ich zrozumienie pozwala na łagodniejsze przejście przez menopauzę.

Cykl siedmioletni według tradycyjnej medycyny chińskiej

W chińskiej filozofii uważa się, że ciało kobiety podlega siedmioletnim cyklom, które określają etapy jej rozwoju. Każdy cykl odpowiada za zmiany fizjologiczne, hormonalne oraz energetyczne.

1. Pierwszy cykl (0-7 lat). To czas wzrostu i rozwoju fizycznego. Energia Qi, odpowiedzialna za witalność i rozwój, zaczyna się stabilizować, a ciało nabiera podstawowych struktur i sił.
2. Drugi cykl (7-14 lat). W tym okresie rozwija się funkcja reprodukcyjna, a energia Qi i krew (Xue) gromadzą się, co przygotowuje ciało do dojrzewania. W tym cyklu zaczynają pojawiać się zmiany związane z dojrzewaniem, a yin w organizmie wzrasta.
3. Trzeci cykl (14-21 lat). Jest to czas pełnego dojrzewania płciowego. Rozwija się pełnia energii Jing (esencji życiowej) i kobieta osiąga pełną zdolność reprodukcyjną. Cykl menstruacyjny stabilizuje się, a energia yin i yang osiągają równowagę.
4. Czwarty cykl (21-28 lat). To szczytowy okres witalności i energii kobiety. Qi i krew (Xue) są w pełnym rozkwicie, a zdolność reprodukcyjna osiąga maksimum. Ten okres jest również ważny z punktu widzenia emocjonalnego i duchowego rozwoju.
5. Piąty cykl (28-35 lat). Na tym etapie ciało zaczyna wykazywać pierwsze oznaki spowolnienia. W chińskiej medycynie uważa się, że yin zaczyna delikatnie słabnąć, a ciało może potrzebować większego wsparcia w zachowaniu równowagi energetycznej.
6. Szósty cykl (35-42 lat). Ciało kontynuuje powolny proces zmniejszania energii yin. W tym czasie często pojawiają się pierwsze symptomy związane z nadchodzącą menopauzą, takie jak nieregularne cykle menstruacyjne, zmęczenie lub wahania nastroju.
7. Siódmy cykl (42-49 lat). W wieku około 49 lat, według TCM, kobieta wchodzi w okres menopauzy. W tym cyklu poziom esencji Jing oraz energii yin znacząco maleje, co prowadzi do wygaśnięcia cyklu menstruacyjnego i zmniejszenia energii reprodukcyjnej.

Menopauza jako okres przejściowy

W medycynie chińskiej Menopauza jest momentem, w którym energia kobiety stopniowo przechodzi z dynamicznego yang na spokojniejsze, wyciszone yin. Menopauza nie jest traktowana jako stan chorobowy, ale jako naturalny etap, który wymaga dbałości o równowagę energetyczną. Główne objawy menopauzy, takie jak uderzenia gorąca, bezsenność, zmiany nastroju, przypisuje się głównie niedoborom yin i Jing oraz nadmiernemu yang, które wynika z zaburzenia równowagi między tymi energiami. Kluczowe narządy wewnętrzne które trzeba odżywiać i równoważyć w okresie menopazy według TCM to nerki, wątroba i serce. W TCM menopauza jest związana głównie z pracą nerek, wątroby i serca. Nerki (Shen): są źródłem esencji Jing, której poziom zaczyna się obniżać z wiekiem. Nerki są odpowiedzialne za rozwój i kontrolę hormonów, dlatego ich osłabienie jest postrzegane jako główny powód menopauzy i towarzyszących jej objawów.  Wątroba (Gan) odpowiada za przepływ Qi oraz magazynowanie krwi. Wątroba wpływa na emocje, dlatego w okresie menopauzy, kiedy jej funkcjonowanie może być osłabione, kobiety doświadczają często emocjonalnych wahań i napięcia. Serce (Xin) kontroluje ducha (Shen) oraz wpływa na umysł i emocje. Brak równowagi energii Serca może powodować bezsenność, niepokój oraz problemy z koncentracją.

Terapia menopauzy według TCM

W terapii dąży się do przywrócenia równowagi energetycznej i harmonii między yin a yang, aby złagodzić objawy menopauzy.

Główne metody terapii obejmują:

Ziołolecznictwo

Jednym z filarów medycyny chińskiej jest ziołolecznictwo. Zioła pomogą w łagodzeniu objawów menopauzy poprzez dostarczanie organizmowi niezbędnych i odżywczych składników oraz wspomagając równowagę hormonalną.

Kilka przykładów ziół:

• Korzeń rdestu wielokwiatowego: wzmacnia nerki i wątrobę, wspomaga krążenie krwi, uzupełnia YIN. Wspiera odżywienie włosów i skóry.
• Korzeń żeń-szenia: działa tonizująco na energię Qi, wzmacnia organizm, pomaga w zmniejszeniu zmęczenia i poprawia naszą witalność.
• Korzeń lukrecji: wspomaga równowagę hormonalną, działa uspokajająco i przeciwzapalnie.

Jednak należy pamiętać że nie powinno się samodzielnie dobierać ziół, ponieważ niewłaściwie dobrane moga nam zaszkodzić.

Akupunktura

Terapia akupunkturą jest stosowana do poprawy krążenia energii Qi i harmonizacji Yin i Yang. Regularne zabiegi pomagają zredukować uderzenia gorąca, poprawić sen i uspokoić emocje. W przypadku menopauzy, akupunktura jest szczególnie ukierunkowana na zakorzenienie energii yang w nerkach i wzmocnienie energii yin w nerkach. Akupunktura odżywia i uspokaja zarówno serce, jak i wątrobę łagodząc objawy emocjonalne i fizyczne związane z menopauzą.

Dietoterapia

Odpowiednia dieta odgrywa kluczową rolę w harmonizowaniu energii w ciele. Kobietom w okresie menopauzy zaleca się unikanie pokarmów o gorącej naturze, takich jak ostre przyprawy, alkohol oraz kofeina. Zaleca się natomiast jedzenie produktów wzmacniających Yin, takich jak tofu, warzywa liściaste, owoce oraz produkty pełnoziarniste.

Ćwiczenia i medytacja

Ćwiczenia, takie jak tai chi czy qigong, są polecane dla kobiet w okresie menopauzy, aby wspierać przepływ Qi, wzmacniać Yin i uspokajać umysł. W ujęciu tradycyjnej medycyny chińskiej menopauza to naturalny i przewidywalny etap życia, który następuje zgodnie z cyklem siedmioletnim. TCM podchodzi do menopauzy jako do okresu, który wymaga wsparcia energetycznego i harmonii między yin i yang. Wspierając Narządy Nerek, Wątroby i Serca oraz dbając o równowagę energetyczną, TCM pomaga kobietom przejść przez menopauzę w sposób bardziej zrównoważony, łagodząc związane z nią objawy i wspierając ogólne zdrowie.

Masaż

Masaż ma doskonały wpływ na kobiety w okresie menopauzy, pomagając łagodzić uciążliwe objawy, takie jak napięcie mięśni czy bóle głowy. Dzięki masażowi poprawia się krążenie krwi, co wpływa korzystnie na dotlenienie tkanek i wspiera samopoczucie. Masaż pomaga również złagodizć problemy takie jak bezsenność redukując poziom stresu, pomaga się wyciszyć i zrelaksować.